Τα αναλυτικά στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ αποκαλύπτουν ότι προϊόντα και υπηρεσίες έχουν ανατιμηθεί ακόμη και κατά 200% μέσα στην τελευταία πενταετία, γεγονός που καθιστά την ακρίβεια το κύριο πρόβλημα της ελληνικής κοινωνίας. Η εκτόξευση του πληθωρισμού στο 5,4% για τον Απρίλιο έχει προκαλέσει αμφιβολίες στο οικονομικό επιτελείο σχετικά με την εφικτότητα συγκράτησης του μέσου πληθωρισμού στο 3,2% για το 2026. Ο μέσος όρος του πληθωρισμού για τους πρώτους τέσσερις μήνες του έτους έχει φτάσει το 3,6% και η τάση παραμένει ανοδική.

Η ανάλυση των οικονομικών δεδομένων δείχνει ότι για κάθε μισή ποσοστιαία μονάδα αύξησης του πληθωρισμού, ο πραγματικός ρυθμός ανάπτυξης μειώνεται κατά 0,2%. Έτσι, αν ο μέσος πληθωρισμός φτάσει το 3,7%, η Ελλάδα θα κλείσει τη χρονιά με πραγματική ανάπτυξη περίπου 1,8%, ενώ αν ο δείκτης τιμών καταναλωτή φτάσει το 4,2%, το ποσοστό μεταβολής του ΑΕΠ θα πέσει στο 1,6%.

Η ανάλυση των στοιχείων της ΕΛΣΤΑΤ για περισσότερα από 650 προϊόντα και υπηρεσίες από το 2021 έως το 2026 δείχνει ότι η μεγαλύτερη αύξηση καταγράφηκε στα αεροπορικά εισιτήρια εξωτερικού με ποσοστό 199%. Ακολουθούν οι πτήσεις εσωτερικού με 147%, το φυσικό αέριο με 119% και το πετρέλαιο θέρμανσης με 115%. Σημαντικές αυξήσεις παρατηρούνται επίσης σε μουσεία και πολιτιστικούς χώρους (+98%) και στο υγραέριο κίνησης (+89%). Στον τομέα των τροφίμων, οι μεγαλύτερες αυξήσεις καταγράφονται στο αρνί και το κατσίκι (+82%), στο μοσχάρι (+75%), στο κακάο και τη σοκολάτα σε σκόνη (+61%) και στον καφέ (+47%).

Αυτά τα ποσοστά δεν σχετίζονται με τον ρυθμό μεταβολής του εισοδήματος την ίδια περίοδο και είναι πολύ μεγαλύτερα από τον μέσο ρυθμό μεταβολής των τιμών της πενταετίας, που ορίζεται στο 26%. Η περίοδος 2021-2026 στην Ελλάδα χαρακτηρίζεται από μια πρωτοφανή ανακατάταξη του κόστους διαβίωσης, με τις ανατιμήσεις να εκδηλώνονται σφοδρά σε συγκεκριμένους τομείς. Οι μεταφορές και η ενέργεια λειτουργούν ως κύριοι επιταχυντές της ακρίβειας, επηρεάζοντας το καλάθι της νοικοκυράς και τις υπηρεσίες αναψυχής.

Ο λογαριασμός της στέγασης έχει αυξηθεί κατά 30% στην πενταετία, καθιστώντας τα ενοίκια μια από τις υπηρεσίες που ξεπερνούν τον μέσο πληθωρισμό. Στον τομέα των μεταφορών, οι αεροπορικές πτήσεις έχουν καταγράψει τις μεγαλύτερες αυξήσεις, υποδεικνύοντας μια ριζική αλλαγή στο μοντέλο της ταξιδιωτικής βιομηχανίας. Η αύξηση στην ενοικίαση εξοπλισμού προσωπικής μεταφοράς ενισχύει την εικόνα μιας αγοράς όπου η πρόσβαση σε μέσα μετακίνησης έχει καταστεί δυσανάλογα ακριβή.

Η ενέργεια, με το φυσικό αέριο και το πετρέλαιο θέρμανσης, είναι ο δεύτερος μεγάλος πυλώνας της ακρίβειας, με υπερδιπλασιασμό του κόστους τους. Αυτή η άνοδος έχει οριζόντιες επιπτώσεις, καθώς επηρεάζει τη θέρμανση των κατοικιών και το λειτουργικό κόστος κάθε παραγωγικής μονάδας. Στον τομέα των καυσίμων, το πετρέλαιο κίνησης και η βενζίνη ακολουθούν μια σταθερά ανοδική πορεία.

Στον τομέα των τροφίμων, οι μεγαλύτερες πιέσεις ασκούνται στα κρέατα και στα εξειδικευμένα αγαθά, καθιστώντας την κατανάλωση κρέατος ολοένα και πιο ακριβή. Η σημαντική άνοδος σε προϊόντα κακάου και σοκολάτας, μαζί με τον καφέ, δείχνει ότι η ακρίβεια επηρεάζει και τις καθημερινές απολαύσεις των καταναλωτών. Επιπλέον, οι τιμές βασικών συστατικών της ελληνικής διατροφής, όπως το ελαιόλαδο, τα τυριά και τα αυγά, έχουν υποστεί σημαντικές μεταβολές.

Στον τομέα του πολιτισμού και του τουρισμού, οι τιμές εισόδου σε μουσεία και βιβλιοθήκες έχουν αυξηθεί σημαντικά, ενώ οι τιμές στα ξενοδοχεία και τα τουριστικά πακέτα ακολουθούν τη γενικότερη τάση του τουριστικού τομέα. Αυτό σημαίνει ότι οι διακοπές για τον μέσο Έλληνα καταναλωτή έχουν καταστεί ακριβότερες.

Η ανάλυση δείχνει ότι η ακρίβεια έχει διαποτίσει σχεδόν κάθε πτυχή της οικονομικής δραστηριότητας, με τομείς όπως η ιδιωτική ασφάλεια υγείας, τα είδη ένδυσης, τα είδη κηπουρικής και τα προϊόντα για κατοικίδια να μην έχουν μείνει ανεπηρέαστοι. Ακόμη και κατηγορίες όπως τα κοσμήματα και τα ρολόγια σημείωσαν άνοδο, πιθανώς λόγω της αύξησης των τιμών των πρώτων υλών σε παγκόσμιο επίπεδο.