Οι αγορές ομολόγων βρίσκονται σήμερα, Δευτέρα, αντιμέτωπες με ένα νέο βίαιο sell off, καθώς ο πόλεμος στο Ιράν παρατείνεται, οι τιμές της ενέργειας εκτοξεύονται και οι επενδυτές αρχίζουν να φοβούνται ότι οι κεντρικές τράπεζες θα αναγκαστούν να αυξήσουν ξανά τα επιτόκια. Από την Ευρωζώνη έως την Ιαπωνία και από τη Βρετανία έως τις ΗΠΑ, οι αποδόσεις των κρατικών ομολόγων σκαρφαλώνουν σε επίπεδα που είχαν να εμφανιστούν εδώ και χρόνια, σε μια κίνηση που αντανακλά τον φόβο των αγορών για έναν νέο κύκλο πληθωρισμού, πυροδοτούμενο από το ενεργειακό σοκ.
Η απόδοση του αμερικανικού 10ετούς άγγιξε τη Δευτέρα το 4,63%, το υψηλότερο επίπεδο από τον Φεβρουάριο του 2025, έχοντας ήδη ενισχυθεί περισσότερο από 20 μονάδες βάσης την προηγούμενη εβδομάδα. Ακόμη πιο ανησυχητική θεωρείται η κίνηση στο διετές αμερικανικό ομόλογο, με την απόδοση να σκαρφαλώνει σε υψηλό 14 μηνών. Το 30ετές αμερικανικό ομόλογο βλέπει την απόδοσή του επίσης στο 5,15%. Αυτή η εικόνα δείχνει ότι οι επενδυτές επανατιμολογούν βίαια το σενάριο για τη νομισματική πολιτική της Federal Reserve. Μέχρι πριν από τον πόλεμο με το Ιράν, οι αγορές προεξοφλούσαν μειώσεις επιτοκίων μέσα στο 2026. Τώρα όμως τα στοιχήματα αλλάζουν δραματικά. Σύμφωνα με το FedWatch του CME, οι αγορές βλέπουν πλέον πιθανότητα άνω του 50% η Fed να προβεί σε αύξηση επιτοκίων έως τον Δεκέμβριο.
Η βασική αιτία του πανικού βρίσκεται φυσικά στην ενέργεια. Το Brent κινείται πλέον κοντά στα 111 δολάρια το βαρέλι, καθώς οι προσπάθειες αποκλιμάκωσης του πολέμου με το Ιράν παραμένουν χωρίς αποτέλεσμα, ενώ η επίθεση με drone σε πυρηνική εγκατάσταση στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα ενίσχυσε περαιτέρω τους φόβους για νέα ανάφλεξη στον Κόλπο. Οι επενδυτές αρχίζουν πλέον να ανησυχούν ότι το σοκ στις τιμές της ενέργειας δεν θα είναι προσωρινό, αλλά θα περάσει στην πραγματική οικονομία, τροφοδοτώντας έναν νέο γύρο ανατιμήσεων διεθνώς. Αυτό το σενάριο τρομάζει περισσότερο τις αγορές: στασιμοπληθωρισμός, δηλαδή υψηλός πληθωρισμός μαζί με επιβράδυνση της ανάπτυξης.
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί και η εικόνα στην Ιαπωνία. Οι αποδόσεις των ιαπωνικών κρατικών ομολόγων εκτοξεύθηκαν σε ιστορικά υψηλά επίπεδα, μετά τις πληροφορίες ότι η κυβέρνηση ετοιμάζεται να εκδώσει νέο χρέος για να χρηματοδοτήσει πρόσθετο πακέτο στήριξης της οικονομίας απέναντι στις συνέπειες του πολέμου. Το 30ετές ιαπωνικό ομόλογο είδε την απόδοσή του να αγγίζει το 4,20% — ιστορικό υψηλό — ενώ η απόδοση του 10ετούς σκαρφάλωσε στο υψηλότερο επίπεδο από το 1996. Για μια χώρα που για δεκαετίες αποτελούσε το παγκόσμιο σύμβολο χαμηλού πληθωρισμού και μηδενικών επιτοκίων, η εικόνα αυτή έχει τεράστια σημασία.
Πιέσεις δέχονται και τα ευρωπαϊκά ομόλογα. Η απόδοση του γερμανικού 10ετούς — σημείου αναφοράς για ολόκληρη την Ευρωζώνη — έφτασε σε υψηλό 15ετίας, ενώ οι αγορές θεωρούν πλέον σχεδόν βέβαιη νέα αύξηση επιτοκίων από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα τον επόμενο μήνα. Μέχρι πριν από λίγες εβδομάδες, η επικρατούσα εκτίμηση ήταν ότι η ΕΚΤ θα κρατούσε στάση αναμονής μέσα στη χρονιά. Ο πόλεμος όμως επισπεύδει τις αποφάσεις. Ο Γάλλος υπουργός Οικονομικών Ρολάν Λεσκίρ προειδοποίησε ότι «δεν βρισκόμαστε πλέον σε μια εποχή όπου το δημόσιο χρέος δεν αποτελεί πρόβλημα», αποτυπώνοντας την ανησυχία που επικρατεί πλέον και στις κυβερνήσεις.
Αναλυτές προειδοποιούν ότι η αγορά ομολόγων μοιάζει να κινείται σε μια αργή αλλά επικίνδυνη αποσταθεροποίηση. Ο επικεφαλής ανάλυσης συναλλάγματος και επιτοκίων της Societe Generale, Κένεθ Μπρου, περιέγραψε την κατάσταση ως «slow-motion crash». Για να σταματήσει το ξεπούλημα των ομολόγων, θα πρέπει είτε να αποκλιμακωθούν οι τιμές του πετρελαίου, είτε να ενταθούν τόσο πολύ οι φόβοι ύφεσης ώστε οι επενδυτές να επιστρέψουν μαζικά στα κρατικά ομόλογα ως ασφαλές καταφύγιο. Μέχρι τότε, οι αγορές δείχνουν να φοβούνται ότι ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή δεν είναι απλώς μια γεωπολιτική κρίση, αλλά ο καταλύτης για το επόμενο μεγάλο οικονομικό σοκ.