Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα προχωρά με σταθερά βήματα στην έκδοση και κυκλοφορία του ψηφιακού ευρώ, το οποίο αναμένεται να είναι διαθέσιμο από το 2029, με κύριο χαρακτηριστικό τις offline πληρωμές. Πριν από την επίσημη κυκλοφορία, θα πραγματοποιηθεί πιλοτική δοκιμή διάρκειας ενός έτους.
Οι offline πληρωμές με το ψηφιακό ευρώ θα διασφαλίζουν ότι δεν θα υπάρχει ψηφιακό αποτύπωμα των συναλλαγών, προσφέροντας έτσι την απαιτούμενη ιδιωτικότητα και καθιστώντας το ανταγωνιστικό απέναντι στα μετρητά. Η διαδικασία έχει περάσει από τη φάση του σχεδιασμού στην τεχνική υλοποίηση, όπως αναφέρεται στην έκθεση του Διοικητή της Τραπέζης της Ελλάδος, Γιάννη Στουρνάρα, που παρουσιάστηκε την προηγούμενη Δευτέρα.
Η τρέχουσα φάση, που διαρκεί από τον Οκτώβριο του 2025 έως τον Σεπτέμβριο του 2027, επικεντρώνεται στην περαιτέρω ανάπτυξη και επιχειρησιακή προετοιμασία του ψηφιακού ευρώ. Οι τρεις άξονες εργασίας περιλαμβάνουν: α) την προώθηση της τεχνικής ετοιμότητας με την ανάπτυξη υποδομών και προτύπων, β) την προετοιμασία πιλοτικών δοκιμών και γ) τη συνεργασία με φορείς της αγοράς για την οριστικοποίηση του εγχειριδίου κανόνων. Αυτή η φάση είναι κρίσιμη, καθώς συνιστά τη γέφυρα μεταξύ σχεδιασμού και πρακτικής εφαρμογής, με στόχο να διασφαλιστεί η ασφαλής και αξιόπιστη λειτουργία του ψηφιακού ευρώ σε όλη την ευρωζώνη.
Προηγήθηκαν δύο φάσεις στον δρόμο προς τη δημιουργία του ψηφιακού ευρώ. Η πρώτη φάση, που διήρκεσε από τον Οκτώβριο του 2020 έως τον Οκτώβριο του 2023, επικεντρώθηκε στην εξέταση της σκοπιμότητας και στον καθορισμό των βασικών χαρακτηριστικών του ψηφιακού ευρώ, με έμφαση στην προστασία της ιδιωτικότητας, την προσβασιμότητα και τη συμπληρωματικότητα προς τα μετρητά. Η δεύτερη φάση, από τον Νοέμβριο του 2023 έως τον Οκτώβριο του 2025, σηματοδότησε τη μετάβαση στον πρακτικό σχεδιασμό, με την έκδοση του εγχειριδίου κανόνων για το ψηφιακό ευρώ.
Στην επόμενη φάση, που θα διαρκέσει από τον Σεπτέμβριο του 2027 έως τον Σεπτέμβριο του 2028, θα πραγματοποιηθεί η πιλοτική άσκηση. Εφόσον η δέσμη νομοθετικών μέτρων για το ψηφιακό ευρώ υιοθετηθεί έως το τέλος του 2026, θα δοκιμαστούν οι τεχνικές και λειτουργικές δυνατότητες του συστήματος σε ελεγχόμενο περιβάλλον.
Τα πλεονεκτήματα του ψηφιακού ευρώ περιλαμβάνουν την προσβασιμότητά του σε όλους τους πολίτες της ζώνης του ευρώ, την καθολική αποδοχή του για πληρωμές, την αξιοποίηση υφιστάμενων υποδομών και την ενίσχυση του ανταγωνισμού στο ευρωπαϊκό τοπίο πληρωμών. Επιπλέον, θα εισαγάγει νέες δυνατότητες χρήσης και θα ενθαρρύνει την ανάπτυξη νέων προϊόντων από τράπεζες και παρόχους υπηρεσιών πληρωμών.
Η Τράπεζα της Ελλάδος τονίζει ότι το ψηφιακό ευρώ έχει ιδιαίτερη σημασία για το μέλλον της Ευρώπης, ενισχύοντας τη νομισματική κυριαρχία και την ανθεκτικότητα του ευρωπαϊκού χώρου πληρωμών, προσφέροντας μια αξιόπιστη δημόσια εναλλακτική λύση σε ιδιωτικά μέσα πληρωμών και υποστηρίζοντας την καινοτομία.