Το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο προειδοποιεί για ένα αυξανόμενο παγκόσμιο δίλημμα «όπλα ή βούτυρο», καθώς οι κυβερνήσεις ενισχύουν τις αμυντικές δαπάνες τους εν μέσω εντεινόμενων γεωπολιτικών εντάσεων. Ο όρος αυτός περιγράφει τη δύσκολη επιλογή που αντιμετωπίζουν τα κράτη: πώς να κατανείμουν περιορισμένους πόρους μεταξύ στρατιωτικών δαπανών και κοινωνικών προγραμμάτων, όπως η υγεία, η παιδεία και η πρόνοια.
Στην τελευταία έκθεσή του για τις παγκόσμιες οικονομικές προοπτικές, το ΔΝΤ επισημαίνει ότι περίπου οι μισές χώρες έχουν αυξήσει τους στρατιωτικούς προϋπολογισμούς τους, ενώ οι πωλήσεις όπλων από τις μεγαλύτερες αμυντικές εταιρείες έχουν διπλασιαστεί σε πραγματικούς όρους τα τελευταία 20 χρόνια. Σύμφωνα με την ανάλυση 164 χωρών μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, οι περίοδοι αύξησης των αμυντικών δαπανών συνδέονται συνήθως με επιδείνωση των δημοσιονομικών και εξωτερικών ισοζυγίων, αύξηση του δημόσιου χρέους και σημαντικές περικοπές στις κοινωνικές δαπάνες.
Ο επικεφαλής της Παγκόσμιας Τράπεζας, Ατζάι Μπάνγκα, σημείωσε ότι η άμυνα αποτελεί πλέον προτεραιότητα για πολλές χώρες, την ώρα που η χρηματοδότηση για αναπτυξιακά προγράμματα μειώνεται. Στην Ευρωπαϊκή Ένωση, οι αμυντικές δαπάνες αναμένεται να φτάσουν τα 381 δισ. ευρώ το 2025, αυξημένες κατά 11% σε σχέση με το προηγούμενο έτος και κατά σχεδόν 63% σε σύγκριση με το 2020, καθώς οι γεωπολιτικές προκλήσεις εντείνονται.
Το ΔΝΤ προειδοποιεί ότι οι αποφάσεις που λαμβάνονται σήμερα θα έχουν μακροπρόθεσμες συνέπειες τόσο για τη δημοσιονομική σταθερότητα όσο και για την κοινωνική συνοχή.